H

Al wie in het lager onderwijs schoontjes heeft geleerd dat het alfabet in te delen is in klinkers en medeklinkers, moet ervoor openstaan om die klinkklare onzin gedag te zeggen bij het lezen van dit stukje tekst over de H. Deze letter is in mijn ogen namelijk niets meer dan een geforceerde uitademing, het uitbrengen van geluid na een gedane inspanning.

Bij het uitspreken van de H is er van een klank amper sprake. Niet eens zo abnormaal, zij het niet dat men de mond niet eens hoeft te vervormen bij het uitbrengen van de H. Dit geeft de H zijn onverschillige en ijle karakter. Het spijt me dit te zeggen, maar ik heb moeite de H een volwaardige medeklinker te noemen.

Zoals u zich vast nog wel zult herinneren, is C de grote liefde van H. In de reeds besproken CH-klank is het dan ook dat de H tot zijn (enige) recht komt. Op zich stelt de letter weinig voor, maar het is in deze klank dat C zijn invloed op H laat gelden en er uit deze liefde een zachte, sussende klank uit voortvloeit. Maar begrijp me niet verkeerd: nog steeds is de H in mijn ogen de domste der letters.

H, laat uw volledig onverschillige persoonlijkheid de woorden kleuren tot wat ze tot nu nog steeds zijn.

G

"Als de lente in een langdurig gevecht de winter uiteindelijk overwint, is de tijd aan haar om de wereld om te vormen zoals ze wil. Ze doet jonge kinderen buitenkomen om te ravotten, gunt de planten hun mooiste kleuren boven te halen en laat onschuldige kalverliefde ontstaan. Weinigen voelen geen vreugde in deze tijd van nieuw leven, al is er één die zich verstopt voor dit seizoen: de G.
Verzonken in een verdriet dat mens noch letter kan begrijpen, trekt G zich terug in de kilte van zijn bestaan. Hij kijkt naar wie hij is en wie hij niet is en waarom okkernoten moeilijker te kraken zijn dan pinda's. Hij kijkt naar wat zijn leven heeft gemaakt tot wat het nu is en hoeveel knikkers nodig zouden zijn om een badkuip te vullen. Hij kijkt dieper dan een ander denkt te kunnen zien. Alleen vindt hij niets. Hij krijgt geen antwoorden, maar zijn vragen nemen toe. En het verdriet van G is groot.
Terwijl de lente de levenslust in anderen naar boven haalt, zit G in gedachten verzonken, te wachten op de herfst."

Een lange en weliswaar overdreven inleiding illustreert het leven van G tussen de andere letters in het alfabet. Kijkt u eens naar onze G: hij zit met gebogen rug en een blik die enkel op zichzelf is gericht. Alsmaar is hij bezig met het denken over grote levensvragen en futiliteiten. Zijn gedachten maken hem weemoedig en dat doet hem enkel meer nadenken. De weltschmerz knabbelt steeds meer levensvreugde van dit lettertje weg.

De letter G zal weinig woorden voorop lopen zonder hierbij de klos te zijn. Zowat 95% van de woorden die met een G beginnen zijn stomweg 'ge-'woorden: voltooid deelwoorden, adjectieven en dergelijke. Met andere woorden woorden waarbij het 'ge-'deel van geen enkel belang is. Voor de rest kreeg de stakker nog enkele standaardwoorden toegeworpen. Goed, groot, graag, gaan en (al een iets complexere) gooien. Geen van alle is speciaal, maar ze zijn van groot belang in onze taal.

Ach, arme G. Wat hoop ik dat hij nog steeds onze woorden zal mogen vermooien met zijn zachte klank.

F

Fel en flitsend, zo kennen we onze F het best. Een 'cool kid' onder de letters. Met zonnebril en kauwgom (een uitgesproken funky verschijning) in de mond maakt hij vele zinnen onveilig.

Zelf eigent hij zich ook de woorden fantastisch, formidabel, fenomenaal, fonkelend, fameus, feestelijk en fabuleus toe. Toeval dat al deze woorden met een F beginnen? Ik dacht het niet. F heeft met zijn iets te hoog gegrepen zelfbeeld zorgvuldig gekozen zelf vooraan te lopen bij deze woorden.


De F, een 't kofschip'er van origine (of 't fokschaap'er, het is slechts een kwestie van verschil in literatuur), is trouwens in elk opzicht tegengesteld aan zijn lieflijke zusje V, aan de andere kant van het alfabet. Er is geen letter die begrijpt hoe deze twee familie van elkaar kunnen zijn.

Tot zover F, de geschikte letter voor wie zijn woord wat wilt ver-cool'en.

E

Een lettertje met wie iedereen vertrouwd is, maar waar weinig aandacht aan geschonken wordt, is de E. Het symbool heeft op zich weinig te bieden. Vergelijk het met de pionnen onder de schaakstukken, het werkvolk onder de 19e eeuwers of de zwarte energie in ons universum. Ze zijn allesbehalve speciaal of interessant van karakter. Het is de grijze massa die zijn job doet en zich uit diep gewortelde conservatieve overwegingen verder gewoon stil houdt.

Maar denkt u niet dat we zonder onze E zouden kunnen. Dit doodnormaal symbooltje houdt onze zinnen, volgepropt met allerlei exotische woorden, mooi staande. N tkst mt gwon zinnn zondr zou n hl stuk llijkr wordn. Ht is mtn vl moilijkr om t lzn n dat maakt ht lzn minr luk, vindt u nit? Inderdaad, ook onze normaalste letter E verdient de waardigheid waar hij recht op heeft. Hij heeft zijn belang maar al te mooi verwezenlijkt doorheen de jaren.

E, zonder wie een zin geen zin meer zou zijn.

D

Waar B een vervelende dikzak bleek te zijn, is D een joviale dikzak. Hoewel ze elkaar niet kunnen uitstaan, hebben ze zeer veel gemeen. D komt af en toe met de buik vooruit een woord ingewandeld om gezellig te babbelen met medeletters. Niet iedereen is even tevreden met zijn komst, maar net als B kan dit D geen snars schelen.

Ook in opdingerigheid (of opdrong, misschien is één van de twee een bestaand woord) verschilt de enkelbuiker weinig van de dubbelbuiker. De D zal zich altijd lacherig en kameraadschappelijk gedragen, maar als er wat te graaien valt, stormt onze egoïst erop af.

D, goeie ouwe vriendelijke D. Hij zet onze woorden krachtig in met emmers vastberadenheid.

C

"Er werd gedanst, gepraat, gelachen en gevierd. Drank en hapjes waren in overvloed. Geen letter die niet in haar nopjes was op dit Letterfeest. Ver weg van de muziek en het feestgedruis, in een donkere hoek van de zaal, stond een tafel met enkele stoelen. Slechts twee van deze stoelen waren bezet: door C en H. Als op een schip dat steeds verder van het vasteland weg dobbert, zo bracht hun innig gesprek hen ver weg van het gedans en gefeest. Daar gebeurde het dat C, na 3500 jaar van verlegen verliefdheid, uiteindelijk haar liefde verklaarde aan H."

Als u "wat een melig tekstje" denkt, ben ik het volledig met u eens. Nochtans is C niets anders dan een melig en verlegen symbooltje dat aan weinig anders denkt dan aan haar geliefde H. Weinig origineel Nederlandse woorden zijn ooit gevormd waarbij de C niet gevolgd wordt door H. Als ze samen zijn, klinkt er een zachte geruststellende wind, of het geluid dat een moeder maakt om rustig haar kind het zwijgen op te leggen. En dit alles benadrukt de flauwheid van C eens te meer.

Laat C haar kinderlijke verliefdheid nooit verliezen, zodat de zachte CH-klank altijd mag blijven bestaan.

B

"Bee, de bee letter die bee in b dit -ericht b aan -od komt is de B letter." In voorgaande zin blijkt meteen het opdringerige karakter van de te bespreken letter B. Met zijn twee bolle buiken vooruit wandelt deze grote jongen door de zinnen waar hij amper mee te maken heeft. Nonchalant, naïef en zonder enig doel voor ogen. In elke zin is hij meteen opgemerkt. Proficiat, B.

Bij het uitbrengen van een woord dat een B vooraan heeft, spat deze B naar voren alsof het een levensnoodzaak is op tijd de mond te verlaten. Dit alles zonder enig besef van veroorzaakte irritatie. Neemt uzelf maar eens zo'n B-woord in de mond. U zal rap genoeg merken dat de explosie van deze bombast alle aandacht opeist. De rest van het woord is nog van weinig belang.


Zo besluiten we onze letter B: opdringerig, maar zo onschuldig.

A

"In de kilte van de ijswoestijn in Groenland is geen zekerheid. De kansen om in de winter genoeg vlees te hebben voor het gezin en om sneeuwstormen te overleven zijn klein. (...) Daar doemt in de late herfst de letter A op aan de horizon. Twee logge poten en een steunbalk ertussen geven hem een groots, statisch karakter. Vervuld van wilskracht en vastberadenheid geeft hij elke Groenlander moed om de winter door te komen. Hij blijft in bescheidenheid en wil niemand naar hem zien omkijken, maar in de hoofden van elke Groenlander leeft de aanwezigheid van A."

Dit zou een perfecte vertegenwoordiging van de letter A kunnen zijn in het menselijk leven. Zekerheid is waar hij voor staat. De eerste letter, vooraan, leidend; zo kennen we onze A. Elke andere letter is trots op haar A. Al wordt er nooit openlijk over gesproken, er heerst algemeen respect voor hem.

Laat de A ons alfabet voorafgaan, tot in de eeuwigheid!