Q

Laat ik meteen duidelijk zijn: de Q is de merkwaardigste letter van het Nederlandse alfabet. Wie het hier niet mee eens is, mag meteen dit tekstje verlaten. Neem nu dat men een schaal opstelt (laten we voor het gemak een lineaire schaal nemen) voor de uniciteit van letters en men definieert een waarde 1 voor alledaagse medeklinkers als R, T en K en een waarde 2 voor B. De J zou in dat geval een 5 krijgen, de X een 8,5 en de Y een fatsoenlijke 11. De Q zou duidelijk bovenaan staan met een waarde 17, als het niet meer zal zijn. Neen, deze letter is bizar en apart in elk opzicht. Als u zich nu... Afijn, u begrijpt mij vast wel.

Bekijkt u die Q eens. Een O met een staartje zal u vast lacherig denken. Het lijkt flauw, maar zo is het nochtans. Een jarenlange strijd heerste er enkele millennia geleden tussen de O en de Q om de perfecte O-vorm te mogen zijn in het alfabet. Het zijn A en Z die gekozen hebben voor de frequent voorkomende klinker, eerder dan voor de vreemdsoortige medeklinker, om deze vorm te mogen bezitten. Ze gaven het andere lettertje dan maar diezelfde vorm, met een lelijk streepje aan.

De Q, ze is zo zeldzaam in onze zinnen. Maar als ze erin rondloopt, valt ze u meteen op, is het niet? Ze kan het gevoel van een woord helemaal omver gooien gewoon door er gewoon aanwezig te zijn. Hoewel ze dat wel doen uitschijnen, hebben woorden als quasi, quatch, quota, quadrupeden of quiz lang geen speciale betekenis. Zonder enige reden smijt de Q als geen ander een hoop complexiteit in het woord. Het klinkt meteen als een 'gelegenheidswoord' of een woord dat enkel door hoogwaardige adel uitgesproken mag worden.

Dan heb ik het nog niet gehad over de obsessie van Q voor de letter U. U weet vast wel dat er geen enkel Nederlands woord is waar deze geliefden niet op elkaar volgen. Daarmee is de Q de enige letter die er deze prioriteit koestert. Alsof het lettertje nog niet gek genoeg was...

Q, wat moet ik meer zeggen...